Những loại thực phẩm tốt cho sức khỏe nhưng cũng không nên lạm dụng

Đặng Thu Thùy
Bài viết: 38

Thực phẩm thường mang lại lợi ích rất lớn đối với sức khỏe con người, việc tăng cường hệ miễn dịch, dưỡng chất, đề kháng....bằng thực phẩm là phương pháp đơn giản, hiệu quả mà các chuyên gia dinh dưỡng khuyên dùng. Tuy nhiên cũng không nên vì thế mà lạm dụng chúng, kẻo gây tác dụng ngược.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, một số loại thực phẩm giàu chất dinh dưỡng, được cho là tốt cho sức khỏe, tuy nhiên nếu tiêu thụ với số lượng lớn thì những thực phẩm ấy thậm chí còn gây hại cho cơ thể con người.

Đã có nhiều tranh cãi xung quanh thói quen ăn uống mới này là nó tập trung vào việc tăng lượng tiêu thụ một sản phẩm duy nhất, mặc dù ngay cả những siêu thực phẩm cũng không thể cung cấp tất cả các chất dinh dưỡng và lợi ích sức khỏe như chế độ ăn uống cân bằng. Hãy cùng xem xét những gì có thể xảy ra khi mọi người dùng quá nhiều thực phẩm tốt cho sức khỏe.

Cà rốt

Cà rốt chứa nhiều beta-carotene mà cơ thể sẽ chuyển hóa thành vitamin A. Loại vitamin này không thể dư thừa vì cơ thể chỉ chuyển đổi beta-carotene thành vitamin A khi cần thiết. Thật không may, beta-carotene dư thừa trong cơ thể lại có thể gây ra chứng caroten máu, một căn bệnh làm cho làn da trở nên vàng hơn. Triệu chứng sẽ dần biến mất khi carotene được xử lý và không gây hại cho sức khỏe.

Kombucha

Nấm thủy sâm hay Kombucha là một loại men, được nuôi trong dung dịch nước trà đường. Loại đồ uống Trung Quốc này đã chinh phục thế giới ẩm thực hàng ngàn năm đi kèm với lợi ích tiêu hóa và được cho là làm tăng lợi khuẩn đường ruột. Tuy nhiên, nó cũng chứa một hợp chất gọi là FODMAP, sản phẩm phụ của quá trình lên men, nếu tiêu thụ với số lượng lớn có thể gây đầy hơi và rối loạn tiêu hóa.

Nước lọc

Uống quá nhiều nước có thể tạo ra sự mất cân bằng điện giải, hạ nồng độ natri xuống thấp khi thận không thể xử lý nó nữa. Một hậu quả khác cực đoan hơn là việc này có thể gây sự tích tụ nước trong não, khiến nó sưng lên và tăng áp lực cho hộp sọ của con người. Mặc dù rất hiếm, cả 2 trường hợp đã được nhìn thấy ở các vận động viên cảm thấy cần phải bù nước sau một buổi tập dài hoặc ở những người có vấn đề về thận.

Quả bơ

Bơ chứa chất xơ và rất nhiều vitamin. Nó cũng có thể giúp giảm cholesterol xấu (LDL) và duy trì các tế bào do hàm lượng chất béo đơn bão hòa cao. Nhưng quả bơ vẫn rất béo bởi một quả chứa tới 240 calo, chiếm khoảng 10% -20% lượng tiêu thụ lý tưởng trong 1 ngày. Tiêu thụ quá nhiều calo có thể dẫn đến các vấn đề về tắc nghẽn động mạch. Một người nên ăn khoảng một nửa hoặc 1 quả bơ mỗi ngày nếu ăn ở dạng nguyên chất.

Củ cải đường

Củ cải đường là một nguồn vitamin và khoáng chất tuyệt vời. Nó cũng chứa nhiều oxit nitric mà cơ thể sẽ chuyển đổi thành nitrat có thể giúp giảm huyết áp. Tuy nhiên những chất này sau đó chuyển thành nitrosamine, được tìm thấy trong thịt, có nghĩa là nó có thể làm tăng thêm nguy cơ phát triển bệnh liên quan đến tiêu thụ nhiều thịt. Vì vậy tốt nhất là tránh dùng một lượng lớn củ cải đường và thịt đỏ.

Rong biển

Rong biển là một ví dụ hiếm hoi của thực phẩm phi động vật giàu vitamin B12, điều này giúp nó trở thành một sự thay thế tuyệt vời cho thịt trong chế độ ăn chay. Rong biển cũng đã được quảng bá như một siêu thực phẩm có thể giúp giảm cân nhờ giàu hàm lượng iốt và chất xơ. Nhưng lượng iốt cao có thể dẫn đến các vấn đề về tuyến giáp và thậm chí còn gây tăng cân. Rong biển cũng có thể chứa lượng lớn kim loại nặng tùy thuộc vào nơi nó phát triển.

Đậu nành và các sản phẩm từ đậu nành

Thực phẩm từ đậu nành rất giàu chất dinh dưỡng bao gồm vitamin B, chất xơ, kali, magiê và protein chất lượng cao. Nó được coi là một loại protein hoàn chỉnh vì chứa tất cả 9 axit amin thiết yếu mà cơ thể không thể tạo ra. Nhưng nếu mọi người gặp các vấn đề về tuyến giáp, hãy cẩn thận khi dùng đậu nành bởi nó có thể can thiệp vào thuốc nội tiết tố được sử dụng để điều trị suy giáp ở bệnh nhân nữ. Mặc dù các nghiên cứu không đưa ra được kết luận, nhưng mọi người cũng cần cẩn thận khi sử dụng đậu nành.

Hạt chia

Mặc dù hạt chia được coi như là một siêu thực phẩm vì hàm lượng omega-3 cao, nhưng cho đến nay không có bằng chứng nào cho thấy lợi ích sức khỏe của chúng, đặc biệt liên quan đến bệnh tim mạch. Omega 3 trong hạt chia khó hấp thụ hơn loại được cung cấp bởi cá hồi, vì vậy mặc dù có nhiều hơn, mọi người sẽ cần ăn khoảng 100 gram hạt chia để hấp thụ được lượng tương đương với cá. Tuy nhiên, 100 gram hạt chia chứa khoảng 500 calo, tương đương với một chiếc bánh hamburger.

Sữa chua ít béo

Sữa chua là loại thức ăn cực kì tốt cho sức khỏe. Nhưng không may, tất cả các loại sữa chua đang được bày bán ngoài cửa hàng đều có chất lượng cực kỳ tệ. Chúng thường có hàm lượng chất béo thấp, nhưng lại chứa nhiều đường để bù đắp sự thiết hụt về hương vị mà chất béo mang lại.

Nói một cách đơn giản, sữa chua đã bị loại bỏ các loại chất béo tự nhiên và lành mạnh trong các sản phẩm từ sữa. Và chúng được thay thế bằng những chất tệ hơn rất nhiều.

Thêm vào đó là nhiều loại sữa chua không chứa probiotic như mọi người thường nghĩ. Chúng đã bị loại bỏ sau quá trình lên men khiến cho toàn bộ vi khuẩn đều bị giết chết.

Bên cạnh đó cũng có những loại thực phẩm không hề tốt cho sức khỏe con người nhưng nhiều người vẫn sử dụng bởi thói quen. 

Đồ uống có đường

Đường phụ gia là thành phần tồi tệ nhất trong chế độ ăn hiện đại. Tuy nhiên, một số loại đường tệ hơn các loại khác. Trong đó, đồ uống  có đường là loại tệ nhất. Khi bạn uống đồ uống có đường, não bộ sẽ không “ghi nhận” chúng như một loại thức ăn. Vì lí do này, chúng ta sẽ không tự động bù trừ bằng cách ăn ít đi các loại thực phẩm khác, và cuối cùng là tăng đáng kể lượng calo nạp vào cơ thể 

Tiêu thụ đường với lượng lớn có thể gây kháng insulin trong cơ thể và nó có liên quan chặt chẽ tới bệnh gan nhiễm mỡ không phải do rượu. Nó cũng liên quan tới nhiều căn bệnh nghiêm trọng khác, như tiểu đường tuýp 2 và bệnh tim. Đồ uống có đường cũng là hình thức gây béo phì nhất của chế độ ăn hiện đại, và uống.

Ngoài ra, các loại nước trái cây thường được cho rằng rất tốt cho sức khỏe, nhưng thực ra đây là một sự nhầm lẫn. Rất nhiều loại nước trái cây thực ra lại chẳng hơn gì nước đường vị hoa quả.

Đúng là nước trái cây có chứa một số chất chống oxi hóa và vitamin C, nhưng phải xem xét điều này trong tương quan với một lượng lớn đường ở dạng lỏng. Trên thực tế, nước ép hoa quả chứa nhiều đường như là một loại đồ uống đóng hộp như Coke hay Pepsi, và đôi khi còn nhiều hơn.

Bơ thực vật

Bơ thực vật từng được coi là loại bơ thực phẩm lành mạnh. May mắn thay, hầu hết mọi người bây giờ đều nhận ra rằng điều này khác xa so với thực tế. Bơ thực vật là một loại thực phẩm được chế biến để nhìn giống và có hương bị như bơ.

Nó chứa nhiều thành phần nhân tạo và thường được làm từ các loại dầu thực vật công nghiệp đã được hydro hóa để làm cho chúng trông đặc hơn. Điều này làm tăng đáng kể lượng chất béo trong đó.

Hãy nhớ rằng các nhà sản xuất được phép dán nhãn trên các sản phẩm của mình là “không chứa chất béo chuyển hóa” miễn là chúng chứa ít hơn 0.5 gram chất béo trên mỗi sản phẩm, tuy nhiên đây vẫn là một lượng chất béo đáng kể.

Các loại bánh quy và bánh ngọt

Các loại bánh sản xuất công nghiệp chứa nhiều calo. Hầu hết các loại bánh quy, bánh ngọt, bánh làm từ bột đều rất không có lợi cho sức khỏe. Chúng thường được làm từ đường tinh luyện, bột mì tinh chế và chất béo phụ gia, thường là những loại chất béo không lành mạnh như mỡ shortening (chứa nhiều chất béo chuyển hóa).

Những món ăn ngon lành này thực sự là những thứ tệ nhất mà bạn có thể nạp vào cơ thể. Chúng hầu như không có các chất dinh dưỡng thiết yếu, nhưng chứa hàng tấn calo và những nguyên liệu có hại cho cơ thể.

Thức ăn vặt chứa ít carb


Đồ ăn vặt ít carb chứa rất ít chất dinh dưỡng. Chế độ ăn low-carb rất phổ biến hiện nay, và nó đã được áp dụng trong nhiều thập kỉ. Có một vài loại thực phẩm mà bạn có thể ăn với chế độ low-carb, hầu hết chúng đều có lợi cho sức khỏe.

Tuy nhiên, thực sự không phải hầu hết các loại thực phẩm low-carb đóng gói sẵn như kẹo và bữa ăn low-carb có thể thay thế được bữa ăn của bạn.

Đây thường là những thực phẩm được chế biến qua nhiều công đoạn, chứa rất ít chất dinh dưỡng. Chúng đơn thuần chỉ là một mớ các thành phần nhân tạo được trộn với nhau và sau đó được bán ra mà thôi.

Thịt qua chế biến


Xúc xích chứa nhiều chất phụ gia. Mặc dù các loại thịt chưa qua chế biến có thể giàu dinh dưỡng nhưng điều này không hẳn là đúng đối với các loại thịt qua chế biến. Các nghiên cứu cho thấy rằng những người ăn thịt đã qua chế biến có nguy cơ mắc nhiều bệnh nghiêm trọng, bao gồm bệnh ung thư đại tràng, tiểu đường tuýp 2 và bệnh tim mạch (27, 28).

Hầu hết các nghiên cứu này đều dựa trên việc quan sát, vì thế mà chúng cũng không thể chứng minh rằng thịt qua chế biến có thể gây ra bệnh. Tuy nhiên, mối liên kết bằng thống kê cứu khá là rõ ràng và nhất quán, vì thế tôi thực sự tin là ở đây có vấn đề.

Hầu hết các loại thức ăn nhanh

Bánh mì kẹp burger là một loại thức ăn nhanh. Nói chung, cụm từ “thức ăn nhanh” thường chỉ dùng để nói về thực phẩm rác. Phần lớn các loại thức ăn nhanh đều là thực phẩm rác sản xuất hàng loạt, và chứa rất ít giá trị dinh dưỡng.

Những loại này có giá thành rẻ, tuy nhiên bạn nên nhớ rằng thức ăn nhanh khiến bạn chi tiền nhiều gấp đôi. Với mỗi xu bạn nghĩ là bạn tiết kiệm được, rất có thể bạn sẽ phải tốn nhiều lần hơn số tiền đó trong tương lai. Sức khỏe ốm yếu thì rất tốn tiền.

Các loại cà phê có hàm lượng calo cao


Cà phê đã được biến thể ra rất nhiều loại đồ uống trên thị trường. Nó thực ra có lợi cho sức khỏe và chứa nhiều chất chống oxy hóa.

Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng những người uống cà phê có nguy cơ mắc các bệnh nghiêm trọng như tiểu đường tuýp 2 và bệnh Parkinson thấp hơn.

Thật không may là những thứ thỉnh thoảng được thêm vào cà phê lại biến loại đồ uống tuyệt vời này thành loại nước cống có hại cho sức khỏe. Nếu “cà phê” của bạn đầy ắp kem và đường nhân tạo, thì nó KHÔNG tốt cho bạn rồi. Nó chứa nhiều nước, calo rỗng và không tốt y như các loại đồ uống có đường khác.

Trên đây là những lưu ý của các chuyên gia dĩnh dưỡng khi sử dụng thực phẩm. Dù có muốn hay không, chúng ta cũng nên thay đổi những thói quen không tốt tránh hậu quả sau này.