“Nội dung phản ánh việc tổ chức bán đấu giá tài sản của Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành có dấu hiệu thông đồng, móc ngoặc giữa Ngân hàng Techcombank và Công ty Cổ phần đầu tư TCO Việt Nam để dìm giá tài sản bán đấu giá nhằm trục lợi là có cơ sở””, trích kết luận thanh tra của Bộ Tư pháp.

Liên quan đến vụ việc Ngân hàng Thương mại Cổ phần Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) - Chi nhánh Hoàn Kiếm bị khách hàng “tố” dàn xếp đấu giá, đấu giá cả tài sản không thế chấp, mới đây Bộ Tư pháp đã có Kết luận Thanh tra số 17/KL-TTR về vụ việc. Theo đó, trong quá trình xử lý tài sản thế chấp, Ngân hàng Techcombank, Công ty TNHH MTV Tư vấn và Thẩm định giá Sao Mộc và Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành đã có nhiều sai phạm trong việc thẩm định giá, bán đấu giá tài sản, gây ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của khách hàng.

Techcombank dàn xếp đấu giá để trục lợi tài sản của khách hàng? Ảnh: Internet

Tóm tắt vụ việc

Theo thông tin trên báo chí, ngày 28/4/2011, Ngân hàng Techcombank – Chi nhánh Hoàn Kiếm ký Hợp đồng thế chấp tài sản đối với bà Nguyễn Thị Hằng và ông Trần Ngọc Liên (cùng trú tại tổ 28, Cụm 4, Xuân La, Tây Hồ, TP Hà Nội)

Tài sản thế chấp là quyền sử dụng đất đối với thửa đất số (39+45)b, tờ bản đồ số 12. Thửa đất có diện tích 121 m2 nằm tại địa chỉ tổ 19, Cụm 3, Phường Nhật Tân, Quận Tây Hồ, TP Hà Nội. Theo hợp đồng thế chấp, tài sản gắn liền với đất gồm: Nhà ở, tổng diện tích sử dụng 40 m2, diện tích xây dựng: 50m2,…

Hợp đồng thế chấp nói trên được công chứng tại Văn phòng Công chứng Thăng Long, số công chứng: 2574.2011/HĐTC-TCB và đăng ký thế chấp tại Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất quận Tây Hồ vào ngày 29/4/2011.

Cùng ngày hôm đó, Ngân hàng Techcombank và ông Trần Ngọc Liên, bà Nguyễn Thị Hằng ký Hợp đồng tín dụng số 47980/HĐTD/TH-TN/TCB/HKM. Theo đó, ông Liên, bà Hằng vay ngân hàng Techcombank số tiền 10.000.000.000 đồng (mười tỷ đồng) với mục đích mua nhà. Thời hạn vay là 156 tháng kể từ ngày giải ngân vốn đầu tiên với lãi suất 21%/năm. Cùng ngày, Ngân hàng Techcombank thực hiện giải ngân số tiền 10.000.000.000 đồng này theo Khế ước nhận nợ và cam kết trả nợ số 47980.

Tuy nhiên, trong quá trình vay vốn, ông Liên và bà Hằng để khoản vay quá hạn nên Ngân hàng Techcombank đã tiến hành thực hiện xử lý thu hồi nợ.

Cụ thể, Ngân hàng Techcombank ủy quyền cho Công ty TNHH MTV Quản lý nợ và khai thác tài sản Ngân hàng Techcombank (Công ty Techcombank AMC) thực hiện việc thu giữ tài sản để xử lý thu hồi nợ.

Ngày 07/7/2014, Ngân hàng Techcombank ký hợp đồng thẩm định giá tài sản với Công ty TNHH MTV Tư vấn và Thẩm định giá Sao Mộc (Công ty Sao Mộc) thực hiện thẩm định các tài sản. Hôm sau, Công ty Sao Mộc ban hành Chứng thư thẩm định giá số 14.07.591/CT, theo đó, thẩm định tài sản thế chấp có giá trị 21.502.000.000 đồng.

Ngày 4/9/2014, Công ty Techcombank AMC phối hợp với UBND phường Nhật Tân thực hiện việc thu giữ tài sản thế chấp. Nội dung Biên bản thu giữ tài sản thế chấp là quyền sử dụng đất đối với thửa đất số (39+45)b, tờ bản đồ số 12 có diện tích 121 m2 (một trăm hai mươi mốt mét vuông).

Ngày 7 và 8/10/2014, Ngân hàng Techcombank gửi Công ty TNHH Dịch vụ Đấu giá và Tư vấn Hà Thành (nay là Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành) công văn số 6727/2014/CV-TCB và ký Hợp đồng bán đấu giá tài sản số 0410/2014/ĐG-HaThanh về thực hiện bán đấu giá tài sản bảo đảm của khách hàng Nguyễn Thị Hằng và Trần Ngọc Liên với giá khởi điểm: 20.317.160.000 đồng.

Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành ký Quyết định ban hành Quy chế bán đấu giá tài sản và Thông báo bán đấu giá tài sản này vào 2 ngày 08/10/2014 và 25/12/2014. Tuy nhiên, cuộc đấu giá không thành công do không có khách hàng tham gia. 

Ngày 29/7/2015, Ngân hàng Techcombank ban hành Công văn số 5756/2015/TGĐ-TCB gửi Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành đề nghị tiếp tục tổ chức bán đấu giá. Lúc này, giá khởi điểm chỉ còn là 19.098.130.000 đồng.

Đến ngày 24/8/2015, ông Đào Kiên Trung - đại diện theo ủy quyền của Công ty cổ phần Đầu Tư TCO Việt Nam (Công ty TCO) đã nộp đơn đăng ký tham gia đấu giá tài sản. Ngay hôm sau, Công ty TCO đã nộp 500.000.000 đồng tiền đặt trước vào tài khoản của Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành.

Ngân hàng Techcombank cũng có Công văn số 6643/2015/TGĐ-TCB gửi Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành đồng ý tổ chức bán đấu giá trong trường hợp duy nhất có một khách hàng đăng ký tham gia.

Do đó, ngày 31/8/2015, Công ty đấu giá hợp danh Hà Thành đã tổ chức bán đấu giá tài sản và Công ty TCO Việt Nam trúng đấu giá với số tiền đúng bằng với giá khởi điểm.

Hiện trạng mảnh đất mà Techcombank đấu giá. Ảnh: Nông Nghiệp

Techcombank thu giữ và đấu giá cả tài sản không thế chấp

Theo Kết luận Thanh tra số 17/KL-TTR của Bộ Tư pháp, quá trình thẩm định giá, bán đấu giá tài sản nêu trên đã xảy ra nhiều sai phạm.
Cụ thể, Ngân hàng Techcombank thu giữ cả tài sản không thế chấp, gồm: 25,7 m2 đất và ngôi nhà 3 tầng (gồm 1 tầng hầm và 2 tầng nổi, có diện tích xây dựng gần 500 m2). Sau đó, Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành tổ chức bán đấu giá diện tích 25,7 m2 đất không phải là tài sản thế chấp và không tổ chức bán đấu giá tài sản trên đất là ngôi nhà 3 tầng.

Trong quá trình thanh tra, Thanh tra Bộ Tư pháp đã đề nghị Công ty Cổ phần Thẩm định giá và Tư vấn Đầu tư Đất Việt tiến hành đo vẽ thực tế hiện trạng tài sản. Qua kiểm tra thực tế kết hợp đối chiếu với Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 58/QĐ-CTUBND ngày 09/9/2013 của Chủ tịch UBND Quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội, Thanh tra Bộ Tư pháp nhận thấy, gia đình ông Liên, bà Hằng đã xây dựng công trình trên diện tích mặt bằng là 146,7 m2. Trong đó, diện tích 121 m2 được cấp phép và 25,7 m2 không được cấp phép.

Quá trình thẩm định giá tài sản theo hợp đồng với ngân hàng Techcombank, Công ty Sao Mộc đã không thực hiện việc kiểm tra, đo đạc thực tế hiện trạng tài sản, dẫn đến không phát hiện diện tích 140,67 m2 xây dựng sai phép được xây dựng trên phần diện tích mặt bằng 25,7 m2 (phần diện tích không được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất).

Thanh tra Bộ Tư pháp kết luận:

“Như vậy, nội dung phản ánh Ngân hàng Techcombank thu giữ cả tài sản không thế chấp, gồm: 25,7 m2 đất và ngôi nhà 03 tầng, gồm 01 tầng hầm và 02 tầng nổi có diện tích xây dựng gần 500 m2 là có cơ sở.

Nội dung phản ánh Công ty TNHH MTV Tư vấn và Thẩm định giá Sao Mộc không đo vẽ thực tế diện tích tài sản bị thu giữ, dẫn đến thẩm định thiếu chính xác, chỉ thẩm định 365 m2 xây dựng gây ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của gia đình là có cơ sở”.

Cần chuyển cơ quan điều tra 

Theo kết luận của Thanh tra Bộ Tư pháp, trong thương vụ này, có dấu hiệu dàn xếp giữa Ngân hàng Techcombank, Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành và bên trúng đấu giá là Công ty Cổ phần đầu tư TCO Việt Nam để dìm giá tài sản bán đấu giá nhằm trục lợi.

Điểm bất hợp lý bắt đầu từ việc, trong thời gian thông báo bán đấu giá chỉ có duy nhất một khách hàng đăng ký tham gia đấu giá tài sản là Công ty Cổ phần đầu tư TCO Việt Nam.

Đáng nói, Công ty TCO và Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành lại là “chỗ thân quen”. Theo thông tin trên báo chí, trước thời điểm tham gia đấu giá, Công ty TCO có 25% cổ phần tại Công  ty Đấu giá hợp danh Hà Thành (theo ĐKKD thay đổi lần thứ 3 ngày 07/10/2013). Tại thời điểm đăng ký tham gia đấu giá và là người mua trúng đấu giá, Công ty TCO đã thoái vốn tại Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành (theo ĐKKD thay đổi lần thứ 4 ngày 08/6/2015).

Chưa hết, Công ty TCO và Techcombank cũng có “mối quan hệ” đặc biệt. Cụ thể, theo Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của Công ty TCO đăng ký thay đổi lần thứ 8 ngày 28/5/2014, công ty này có vốn điều lệ là 150 tỷ đồng. Ngân hàng Techcombank là 1 trong 3 cổ đông sáng lập, và có tới 55% cổ phần.

“Trong quá trình bán đấu giá tài sản thế chấp của ông Trần Ngọc Liên và bà Nguyễn Thị Hằng, Ngân hàng Techcombank đã chấp thuận bằng văn bản để Công ty TCO tham gia đấu giá trong trường hợp chỉ có 1 khách hàng đăng ký là không khách quan vì Ngân hàngTechcombank nắm giữ 55% cổ phần chi phối tại Công ty Cổ phần đầu tư TCO Việt Nam.

Nội dung phản ánh việc tổ chức bán đấu giá tài sản của Công ty Đấu giá hợp danh Hà Thành có dấu hiệu thông đồng, móc ngoặc giữa Ngân hàng Techcombank và Công ty Cổ phần đầu tư TCO Việt Nam để dìm giá tài sản bán đấu giá nhằm trục lợi là có cơ sở”, trích kết luận thanh tra.

Do vậy, vấn đề này cần chuyển Cơ quan cảnh sát điều tra xem xét, xử lý theo quy định pháp luật.